โs-Hertogenbosch, vaak Den Bosch genoemd, werd in oktober 1944 bevrijd door de Britse 53rd Welsh Infantry Division. De stad lag aan de zuidkant van de grote rivieren en vormde een belangrijk verkeersknooppunt. De geallieerden wilden de Duitse troepen uit Noord-Brabant verdrijven en routes naar het noorden veiligstellen.
De strijd begon op 22 oktober en duurde meerdere dagen. Britse soldaten moesten door straten, langs kanalen en over bruggen oprukken. Duitse eenheden boden weerstand en gebruikten waterwegen en gebouwen als verdedigingsposities. De stadsgevechten brachten burgers in gevaar en veroorzaakten schade aan woningen en infrastructuur. Ook de militairen betaalden een hoge prijs: 144 Britse militairen kwamen om tijdens de bevrijding.
De 53rd Welsh Division bevrijdde de stad als complete divisie. De gebeurtenis vormde het begin van een bijzondere band tussen โs-Hertogenbosch en Wales, die na de oorlog bleef bestaan. De bevrijding van de stad betekende niet dat heel Nederland vrij was. In het noorden en westen bleef de Duitse bezetting voortduren en de winter van 1944โ45 bracht daar grote tekorten en honger.
De gevechten om Den Bosch laten zien hoe bruggen, kanalen en stedelijke bebouwing de opmars van een leger konden vertragen. Voor inwoners betekende de bevrijding het einde van het Duitse bestuur, maar ook verlies, schade en onzekerheid over familieleden. De herinnering aan de Welsh militairen en de lokale bevolking verbindt de strijd om een verkeersknooppunt met de ervaringen van mensen in de stad.
Operatie Greif