M5 Stuart

De M5 Stuart was een Amerikaanse lichte tank die tijdens de Tweede Wereldoorlog op grote schaal werd ingezet door de geallieerde strijdkrachten voor verkenning, ondersteuning van infanterie en gevechten in terrein waar zwaardere tanks moeilijk konden opereren. Het voertuig was vernoemd naar de Zuidelijke burgeroorlogsgeneraal J.E.B. Stuart en was de opvolger van de eerdere M3 Stuart, verbeterd met een krachtiger motorblok en een meer gestroomlijnde romp.
De Stuart was snel en wendbaar maar relatief licht gepantserd en bewapend vergeleken met middelzware tanks als de Sherman. Het hoofdkanon van 37mm was effectief tegen lichte voertuigen en infanterieposities maar had moeite met de zwaardere Duitse pantsers. Die beperking maakte de Stuart minder geschikt voor directe tankgevechten maar des te waardevoller voor de rol waarvoor hij het meest werd ingezet: verkenning. Stuartbemanningen reden vooruit op de opmarsroutes, tastten de vijandelijke posities af en rapporteerden terug aan de commandanten achter hen over wat zij aantroffen.
Bij de bevrijding van Nederland in 1944 en 1945 waren Stuarts aanwezig bij Britse en Canadese verkenningseenheden die de opmars van de zwaardere colonnes voorbereidden. In het Nederlandse polderlandschap, met zijn smalle wegen en talrijke watergangen, was de wendbaarheid van de lichte tank een voordeel. Waar een Sherman van dertig ton een dijk kon bezwijken of een brug te zwaar belasten, kon een Stuart van veertien ton nog doorrijden. Die eigenschap maakte het voertuig waardevol voor het verkennen van routes voordat de zwaardere voertuigen werden ingezet.
Voor de burgerbevolking die de bevrijding meemaakte, was de Stuart vaak een van de eerste gepantserde voertuigen die zij zagen binnenkomen. Kleiner en minder imposant dan een Sherman, maar even onmiskenbaar geallieerd en even welkom voor mensen die jarenlang alleen Duitse pantserwagens hadden gezien. De bemanningen van de Stuarts, die als verkenners voorop reden, waren soms de allereerste geallieerde soldaten die een dorp of stad binnenkwamen, het eerste gezicht van de bevrijding voor mensen die er al zo lang op hadden gewacht.