Vesting Holland was de naam voor het westelijke deel van Nederland dat in oorlogstijd als belangrijkste verdedigingsgebied moest dienen. Het omvatte het dichtbevolkte en economisch belangrijke westen, met onder meer de grote steden. De naam verwees niet naar รฉรฉn fort, maar naar een gebied dat door verdedigingslinies, forten, inundaties en militaire eenheden moest worden beschermd.
Een belangrijk onderdeel van de verdediging was de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Door land onder water te zetten, wilden Nederlandse bevelhebbers vijandelijke troepen hinderen en belangrijke doorgangen afsluiten. Tijdens de mobilisatie van 1939โ1940 verschoof de hoofdverdediging aan de oostzijde van Vesting Holland naar de Grebbelinie. Het leger kon zich bij een doorbraak terugtrekken achter de waterlinie en daar standhouden.
De Duitse aanval van mei 1940 liet zien dat het stelsel kwetsbaar was voor moderne oorlogsvoering. Duitse luchtlandingstroepen namen strategische bruggen en vliegvelden in, waardoor de verdediging van Vesting Holland onder druk kwam. Na het bombardement op Rotterdam en de dreiging van nieuwe aanvallen capituleerde het Nederlandse leger op 14 mei; in Zeeland werd de strijd nog enkele dagen voortgezet.
Vesting Holland was een kernbegrip in de Nederlandse defensieplanning, maar bleek geen onneembare vesting. De geschiedenis ervan verbindt de waterlinies en forten met de gevechten en de snelle capitulatie van mei 1940.
Maginotlinie